Blogiau'r Ardd

Cylchlythyr Tyfu’r Dyfodol – Hydref 11

gan

Croeso i gylchlythyr diweddaraf prosiect Tyfu’r Dyfodol, os hoffech ei dderbyn yn syth i’ch cyfeiriad e-bost, tanysgrifiwch yma.

Gweler y cylchlythyr llawn yma.

Diwrnod Ffwng Cymru

Mae 14 o Hydref yn addo i fod yn ddiwrnod ffwng-tastig wrth i Ardd Fotaneg Genedlaethol Cymru ddathlu ei 7fed Diwrnod Blynyddol Ffwng Cymru. Mae’r lleoliad yma’n gwybod sut mae rhoi dirdro o hwyl i ffwng, bydd ymwelwyr yn dod o hyd i gymysgedd o wyddoniaeth, hwyl, celf a hud a fydd yn apelio at unrhyw un sy’n chwilfrydig am y deyrnas ryfedd ond diddorol yma o ffwng. Gyda rhaglen wych o sgyrsiau a theithiau cerdded, gall ymwelwyr sy’n galw draw ar gyfer Diwrnod Ffwng Cymru gasglu technegau adnabod sylfaenol defnyddiol a darganfod pa ffwng y gallwch eu bwyta – ac yn wir y rhai na ddylech – a chael awgrymiadau ar sut i dyfu madarch bwytadwy ar lyfrau, gwellt, logiau a hyd yn oed hen ffa coffi.

Bydd yna amrywiaeth o stondinau masnach a gweithgaredd yn Nhŷ Gwydr Mawr eiconig yr Ardd Fotaneg, gan gynnwys gweithwyr coed, crefftwyr a gweithgareddau madarch i bawb yn y tŷ gwydr un-rhychwant mwyaf yn y byd!
Yn yr awyr agored, mae Gardd Fotaneg Genedlaethol Cymru yn lle gwych i ddod a chwilio am ffyngau gwyllt, a chewch chi bob math o gynefin sy’n gyfeillgar â madarch yma – coedwigoedd, caeau, lawntiau a gwelyau blodau. Mae yna ddôl hyd yn oed sydd â chasgliad rhyngwladol pwysig o ffyngau caen cwyr aml-liw. Gall pobl sy’n pryderu am yr afiechyd ffwngaidd gwywo sy’n lladd nifer o’n coed onnen Gymreig hefyd ddarganfod bod yr ymchwil gan yr Ardd Fotaneg helpu tuag at ddeall mwy am y bygythiad dinistriol yma.

Dywedodd trefnydd y digwyddiad, Bruce Langridge, fod “Diwrnod Ffwng Cymru wedi bod yn gymaint o lwyddiant bod y cysyniad wedi ymledu i ddigwyddiad Diwrnod Ffwng y DU ar draws dros 80 o leoliadau yn y DU. Rydym yn ymwybodol pa mor bwysig yw hi i wneud Diwrnod y Ffwng i apelio at bob oed a gallu, gan fod y bywyd diddorol a dirgel yma’n rhan hanfodol o’n hecosystem ac eto ychydig iawn o bobl sy’n deall neu’n gwerthfawrogi eu gwerth. Ein gwaith ni fel gardd fotaneg genedlaethol yw cyffroi diddordeb ac i ledaenu gwybodaeth am fyd hyfryd y ffwng.”

Bydd ymwelwyr iau wrth eu bodd yn paentio wynebau ffyngau, gwneud bwyd y boda pren a gweithgareddau thema ffyngau trwy gydol y dydd. Bydd cyfle iddynt hefyd ymweld â Choed y Tylwyth Teg, sy’n gyfoethog o ffyngau lle gallant chwilio am arwyddion o fywyd tylwyth teg domestig a phostio llythyr at y tylwyth teg yn y pentref tylwyth teg. Bydd y rheiny sydd wrth eu bodd â bale hefyd yn mwynhau perfformiadau sydd wedi eu hysbrydoli gan dylwyth teg a ffwng mewn perfformiad gan Bale Ieuenctid Llangain ac mae mynediad i’r Ardd yn rhad ac am ddim i unrhyw un sydd wedi’i wisgo fel tylwyth teg neu gorrach i’r diwrnod hudolus yma!

Mae’r digwyddiad hwn fel rhan o brosiect Tyfu’r Dyfodol Gardd Fotaneg Genedlaethol Cymru.  Mae’r prosiect hwn wedi derbyn cyllid trwy Raglen Datblygu Wledig 2014-2020 – Cymunedau Gwledig Llywodraeth Cymru, a ariennir gan Gronfa Amaethyddol Ewrop ar gyfer Datblygu Ardaloedd Gwledig, a Llywodraeth Cymru.

Mae’r Ardd ar agor rhwng 10yb a 6yh, gyda’r mynediad diwethaf am 5yh.  Mae mynediad i’r Ardd yn £14.50 (gan gynnwys Cymorth Rhodd) i oedolion ac sy’n cynnwys mynediad i Ganolfan Adar Ysglyfaethus Prydain.  Mae mynediad i blant dan 5 mlwydd oed am ddim ac mae parcio am ddim i bawb.

Am fwy o wybodaeth am hyn neu ddigwyddiadau eraill, ffoniwch 01558 667149 neu e-bostiwch gtf@gardenofwales.org.uk.

 

Cwrs Planhigion Rhagorol yr Ardd: Planhigion Lluosflwydd

Ar Ddydd Sadwrn, Hydref 20fed, ymunwch â Churadur yr Ardd Fotaneg, Will Ritchie, am Gwrs Planhigion Rhagorol yr Ardd.
Mae gan ganolfannau garddio a meithrinfeydd gyfoeth o blanhigion o bob lliw a siâp.  Gall dod o hyd i’r planhigion gorau i’ch gardd fod yn dasg frawychus.  Nod y cwrs hwn yw dathlu’r amrywiaeth o blanhigion lluosflwydd sydd ar gael ar y farchnad a thynnu sylw at rai o hoff flodau’r Curadur.

Bydd canllaw syml i ddod o hyd i’r planhigion lluosflwydd gorau ar gyfer eich gwely neu bot blodau yn cael ei gynnwys a bydd y cwrs yn dod i ben gydag ymweliad â meithrinfeydd yr Ardd.

Rhaid archebu ymlaen llaw.  10yb-2yp.  £40 (£36 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd) – am fwy o wybodaeth, gan gynnwys sut i archebu, ffoniwch 01558 667150 neu e-bostiwch gtf@gardenofwales.org.uk os gwelwch yn dda.

 

Cyrsiau Cosmetigau’r Ardd Wenyn a Chreu Canhwyllau

Os hoffech chi ddysgu sut i greu anrhegion hyfryd eich hun gan law ar gyfer y Nadolig eleni, mae gennym amrywiaeth arbennig o gyrsiau Cosmetigau’r Ardd Wenyn, Cyflwyniad i Greu Ganhwyllau a Chyflwyniad i Drochi Canhywyllau.

O balm gwefus a menyn i’r corff i ganhwyllau cwyr gwenyn wedi’i drochi, gallwch gwneud argraff da ar eich teulu a ffrindiau eleni gyda chymorth gan Hyfforddwraig Ecosystemau prosiect Tyfu’r Dyfodol, Lynda Christie!

Ewch i dudalen Tyfu’r Dyfodol ar wefan yr Ardd Fotaneg am fwy o fanylion ar ddyddiadau os gwelwch yn dda.

 

Penwythnos Afalau

Unwaith eto eleni bydd yr Ardd Fotaneg Genedlaethol yn gartref i arddangosfa afalau fwyaf Cymru, yn ystod Penwythnos Afalau ar Ddydd Sadwrn 20fed a Dydd Sul 21ain o fis Hydref.

Yn ogystal â’r gwasanaeth ‘adnabod afalau’, a chyfleoedd i flasu afalau o wahanol fathau, bydd cyfle eleni i fachu copi o’r llyfr newydd ‘Afalau Cymru’. Yn olrhain hanes hir yr afal yng Nghymru, ac yn disgrifio am y tro cyntaf rhai o fathau afal unigryw Cymru, dyma lyfr perffaith ar gyfer y tymor. Bydd cyfle hefyd i wrando ar sgwrs am y llyfr a’r darganfyddiadau newydd am afalau Cymru aeth iddo gan yr awdur, Carwyn Graves, ar ddydd Sadwrn yr 20fed o Hydref.

Dewch hefyd er mwyn elwa ar brofiad a chyngor Paul Davis, perchennog meithrinfa Dolau Hirion ger Llandeilo, a fydd yno i ateb eich cwestiynau a’ch helpu i ddewis y math iawn ar gyfer eich gardd chi.

Mae’r Ardd hefyd wedi derbyn gwobr Casgliad Planhigion Cenedlaethol am yr amrywiaeth o afalau brodorol Cymreig sydd gennym ym Mherllan yr Ardd a bydd y penwythnos yn rhoi cyfle i agor y berllan yn swyddogol.

 

Sesiynau Cadw Gwenyn Theori 5-Wythnos: Tymor y Gaeaf

Ar Ddydd Mercher, Hydref 31ain, ymunwch â Hyfforddwraig Ecosystemau Tyfu’r Dyfodol, Lynda Christie, am y cyntaf o pum sesiwn theori wythnosol ar gadw gwenyn.
Pum sesiwn dosbarth wythnosol ar gadw gwenyn trwy gydol y flwyddyn.  P’un a ydych chi’n ddarpar wenynwr neu un sy’n gwella, datblygwch eich gwybodaeth ac hyder wrth gynnal eich cychod mewn pob tymor.

Rhaid archebu ymlaen llaw.  6.30-9yh.  £150 (£135 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd) – am fwy o wybodaeth, gan gynnwys sut i archebu, ffoniwch 01558 667150 neu e-bostiwch gtf@gardenofwales.org.uk os gwelwch yn dda.

 

Pensiliau i’w Plannu!

Mae ein pensiliau i’w plannu wedi dechrau tyfu!

Mae’r pensiliau sy’n tyfu gwych hyn ar gael i’w brynu o Siop Rhoddion Gardd Fotaneg Genedlaethol Cymru ac ar gael mewn 9 gwahanol fath, sy’n cynnwys: Brenhinllys, Brwysgedlys, Saets, Chia, Teim, Tomato, Penigan y Gerddi, Ysgorpionllys y Creigiau a Blodau’r Haul!  £2.50 yr un.

Mae’n syml, ysgrifennwch, darluniwch a sgriblwch nes mai dim ond stwmp y pensil sydd ar ôl, yna plannwch e’n wyneb i waered ac arhoswch iddo dyfu!

 

Cyrsiau Cadw Gwenyn

P’un a ydych chi’n ddarpar wenynwr neu un sy’n gwella, datblygwch eich gwybodaeth, sgiliau ac hyfer wrth gynnal eich cychod eich hun, gyda chymorth gan Gyrsiau Cadw Gwenyn Tyfu’r Dyfodol.

Am fwy o wybodaeth ar y cyrsiau isod, gan gynnwys sut i archebu, ffoniwch 01558 667150 neu e-bostiwch gtf@gardenofwales.org.uk os gwelwch yn dda.

Cyflwyniad i Gadw Gwenyn
2019: Dydd Mercher Ebrill 24ain, Dydd Sadwrn Mehefin 15fed, Dydd Sul Gorffennaf 21ain & Dydd Gwener Awst 9fed – 11yb-2yp

Cyflwyniad i brosiect Tyfu’r Dyfodol a pham yr ydym yn cadw gwenyn yma yng Ngardd Fotaneg Genedlaethol Cymru.  Dysgwch am gytrefi’r gwenyn mêl ac ewch i Ardd Wenyn yr Ardd, gwisgwch wisg cadw gwenyn, agorwch gwch gwenyn a chewch weld ei breswylwyr, gan gynnwys y gweithwyr, y gwenyn diog a’r Frenhines.
£35 (£32 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd)

Cosmetigau’r Ardd Wenyn
Dydd Sadwrn Tachwedd 17eg – 11yb-2yp

Dysgwch am gynhyrchion y cwch a gynhyrchir gan y gwenyn mêl, priodweddau’r cŵyr gwenyn a mêl a’u defnydd mewn cynhyrchion harddwch.  Dysgwch yr egwyddorion o greu sebon gydag arddangosiad ar wneud sebon mêl.  Gwnewch gynhyrchion i fynd adref yn cynnwys balm gwefus, menyn corff a hufen i’r wyneb.
£45 (£41 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd)

Cyflwyniad i Greu Ganhwyllau 
Dydd Sadwrn Rhagfyr 1 – 10yb-2yp
Dysgwch am gynhyrchion y cwch sydd wedi eu creu gan y gwenyn mêl, gan gynnwys cŵyr, a’i defnydd mewn canhwyllau.  Dysgwch yr egwyddorion o rolio a mowldio canhwyllau gydag arddangosiad.  Gwnewch ganhwyllau i fynd adref.
£45 (£41 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd)

Cyflwyniad i Drochi Canhwyllau 
Dydd Mercher Rhagfyr 5 – 10yb-2yp
Dysgwch am gynhyrchion y cwch sydd wedi eu creu gan y gwenyn mêl, gan gynnwys cŵyr, a’i defnydd mewn canhwyllau.  Dysgwch yr egwyddorion o drochi canhwyllau gydag arddangosiad.  Gwnewch ganhwyllau i fynd adref.
£45 (£41 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd)

Sesiynau Cadw Gwenyn Theori 5-Wythnos – Tymor y Gaeaf
Dydd Mercher Hydref 31ain & Tachwedd 7fed, 14eg, 21ain & 28ain

Pum sesiwn dosbarth wythnosol ar gadw gwenyn trwy gydol y flwyddyn.  P’un a ydych chi’n ddarpar wenynwr neu un sy’n gwella, datblygwch eich gwybodaeth ac hyder wrth gynnal eich cychod mewn pob tymor.
£150 (£135 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd)

 

Cyrsiau Garddwriaeth & Gwyddoniaeth

Mae gennym amrywiaeth eang o gyrsiau Garddwriaeth Ymarferol a Gwyddoniaeth & Garddwriaeth yn addas at bawb, o ddylunio plannu i ddechreuwyr i greu gardd synhwyrol, datblygwch eich gwybodaeth a sgiliau garddwriaeth gyda chwrs Tyfu’r Dyfodol.

Gwyddoniaeth yn yr Ardd
Dydd Sadwrn Tachwedd 24ain – 10.30yb-3.30yp

Ymunwch â’n Pennaeth Gwyddoniaeth, Dr Natasha de Vere, am daith tu ôl i’r llenni o’r Ardd Fotaneg, gan gynnwys y labordai gwyddoniaeth, meithrinfeydd a herbariwm planhigion.

Cewch fwy o wybodaeth ar waith yr Ardd i arbed planhigion a pheillwyr ledled y byd.  Yna, cewch rhoi gynnig arni!  Ewch â’ch cotiau labordy, tynnwch DNA o blanhigion a defnyddiwch microsgopau i weld eu byd cudd.
£35 (£32 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd)

Conifferau Cyfareddol
2019: Dydd Iau Ionawr 24ain / Dydd Sadwrn Chwefror 9fed – 10.30yb-3yp

Mae conifferau yn grŵp diddorol o blanhigion, gan gynnwys cedrwydd, pinwydd, hemlog, llarwydd a sbriws.  Yn ystod y cwrs hwn, bydd Swyddog Gwyddoniaeth Tyfu’r Dyfodol, Dr Kevin McGinn, yn cyflwyno’r nodweddion allweddol a ddefnyddir i nodi gwahanol deuluoedd a rhywogaethau conifferaidd, gan hefyd esbonio tarddiad rhai conifferau gardd ‘corachaidd’.  Bydd y cwrs hwn yn dechrau yn ein labordy addysgu, gan symud ymlaen at daith o gonifferau yng nghasgliadau byw’r Ardd.  Croeso i ddechreuwyr a’r rheini sydd am wella.
£35 (£32 i Gonsesiynau & Aelodau’r Ardd)

Rhaid archebu ymlaen llaw – am fwy o wybodaeth, gan gynnwys sut i archebu, ffoniwch 01558 667150 neu e-bostiwch gtf@gardenofwales.org.uk os gwelwch yn dda.