Blogiau'r Ardd

Y Tîm Gwenyn yn ôl wrth y llyw mewn pryd ar gyfer yr ailagoriad mawr

gan

Yn ôl yn gweithio yr wythnos hon, ac yn gwmni i mi heddiw yn yr Ardd Wenyn, y mae fy ngwirfoddolwyr, y bu i mi weld eu heisiau gymaint.

Ar ôl cyfarfod dal i fyny yr wythnos diwethaf, a chyflwyniad i’n rheolau cadw pellter cymdeithasol newydd ar gyfer gweithio gyda’n gilydd yn y dyfodol, aethom ati i rannu swyddi a gwenynfeydd rhyngom, gweithio mewn parau penodedig, ac yna cwrdd i drafod pob gwenynfa.

Mis Gorffennaf fel arfer yw’r tymor ar gyfer ein prif gnwd mêl, felly roedd gennym ddiddordeb mewn gweld sut yr oedd y gwenyn yn bwrw ymlaen â’r dasg o lenwi’r llofftydd mêl (sef blychau bas lle mae mêl yn cael ei storio), a ychwanegwyd gennym yr wythnos diwethaf.

Yn rhai o’r nythfeydd mae gennym eisoes ddwy lofft fêl lawn, felly mae’n amlwg bod y gwenyn wedi bod yn brysur rhwng y gwynt a’r glaw. Ar ddiwrnodau heulog, gallwch glywed y gwenyn mêl yn gweithio ar y blodau, a heddiw maent yn amlwg iawn yng Ngardd yr Apothecari, yn chwilota ar yr erwain.

Mae’r gwenyn unig hefyd yn brysur ar y pig yr aran a’r clafrllys mawr, sy’n bleser i’r llygaid.

Yn y Wenynfa Wyddoniaeth, roedd un neu ddau o’r cychod gwenyn ychydig yn biwis ar ddechrau’r arolygiadau oherwydd y glaw mân, ond erbyn i ni gyrraedd y trydydd cwch gwenyn, roedd yr haul wedi dod allan a gwelsom y frenhines a oedd wedi bod yn anodd dod o hyd iddi y tro blaenorol, a llwyddwyd i’w dal a’i marcio. Felly, canlyniad da!

Erbyn hyn, dylai’r tymor heidio fod wedi dod i ben, ond y diwrnod o’r blaen, roeddwn yn digwydd bod wedi mynd i lawr i wirio’r wenynfa, a daeth haid allan o un o’r prif gychod gwenyn. Roeddwn yn meddwl fy mod wedi llwyddo i gael y celloedd brenhines i lawr i un i atal hyn rhag digwydd, ond roedd gan y gwenyn gynlluniau eraill.

Setlodd yr haid yn yr iorwg yn union y tu allan i’r ardd wenyn, felly roedd yn hawdd ei chasglu a’i rhoi mewn cwch gwenyn newydd. Roedd yn ymddangos bod yr haid wedi ymgartrefu yn y cwch, a chafodd ychydig o surop i’w helpu i lunio’r fframiau newydd ac ymsefydlu. Yn ôl ein cofnodion, hwn a ddylai fod y cwch olaf i gael brenhines arall – ond tybed a ydym yn siarad yn rhy fuan! Gobeithio y bydd yr holl wenyn yn troi eu sylw at chwilota o hyn ymlaen.

Roeddem hefyd yn paratoi ar gyfer dychweliad ein hymwelwyr gan fod yr Ardd yn agor i’r cyhoedd ar 6 Gorffennaf. Roedd yn wych cael parau ychwanegol o ddwylo i helpu i chwynnu a thacluso’r wenynfa, a’i chael yn edrych ar ei gorau ar gyfer y diwrnod mawr. Roeddwn wedi ceisio cadw golwg ar yr Ardd Wenyn yn ystod y gwanwyn, ond mae wedi gwneud gwahaniaeth enfawr cael help gwirfoddolwyr y Gwenyn. Rwyf mor falch o’u cael yn ôl.

Lynda Christie

2 Gorffennaf 2020